Rehber
SGK ödemeleri, reçete ve hak arama
Ostomi malzemelerinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından nasıl karşılandığı, hangi raporların gerektiği, reçete pratikleri.
Aşağıdaki bilgiler genel bir özettir. Güncel SGK düzenlemeleri için Türkiye Sağlık Bakanlığı, SGK web sitesi (sgk.gov.tr) ve Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) kaynak alınmalıdır. Reçete ve ödeme prosedürleri zaman içinde değişebilir.
Genel çerçeve
Türkiye'de ostomi (kolostomi, ileostomi, ürostomi) malzemeleri SGK güvencesi altındaki bireylere reçete karşılığında verilir. Ödemeler, Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) ve eklerinde belirlenir.
Süreç — adım adım
- 1
Sağlık kurulu raporu
Ameliyat sonrası, stoma açıldığını gösteren sağlık kurulu raporu hastaneden düzenlenir.
Geçerlilik süresi sağlık kurulu tarafından duruma göre belirlenir (6 ay ile 2 yıl arası değişebilir).
- 2
Doktor reçetesi
Genel cerrahi veya üroloji uzmanı reçeteyi yazar. Önemli: marka adı değil, ölçü ve SUT kodu yazılmalı.
Reçeteler genellikle 2 aylık olarak düzenlenir (zorunlu değil).
- 3
MEDULA üzerinden provizyon
Reçete eczane veya medikal markete götürüldüğünde SGK MEDULA sistemi üzerinden provizyon otomatik kontrol edilir.
Hak kullanımı uygunsa onay anında düşer.
- 4
Medikal merkezden teslim
SGK sözleşmeli medikal cihaz satıcısından (eczane veya medikal market) ürünler teslim alınır.
Teslim sırasında ürün sayısını mutlaka reçeteyle karşılaştırın.
- 5
Periyodik tekrar
Rapor geçerli olduğu sürece her reçete döneminde aynı süreç tekrar edilir. Rapor süresi yaklaşmışsa yenileyin.
Yenileme için zaman kalmadan önce sağlık kuruluna başvurmak gecikmeyi önler.
Reçete için gerekli belgeler
- Stoma açıldığını gösteren sağlık kurulu raporu (süresi sağlık kuruluna göre değişir — 6 ay ile 2 yıl arası)
- Genel cerrahi/üroloji uzmanından reçete (genelde 2 aylık dönem için yazılır)
- Kimlik belgesi
- SGK provizyonu (MEDULA sistemi üzerinden otomatik)
SUT kodları ve KDV dahil birim fiyatlar
Aşağıdaki tablo ostomi hastalarını doğrudan ilgilendiren SUT (Sağlık Uygulama Tebliği) kodlarını ve SGK tarafından karşılanan birim fiyatları gösterir. Fiyatlara KDV %10 dahil edilmiştir.
| SUT Kodu | Ürün | KDV dahil (₺) |
|---|---|---|
| A10136 | Ostomi pastası Ürostomi, kolostomi, ileostomi | 112,64 ₺ |
| A10137 | Kolostomi / ileostomi torbası (tek parça, filtre dahil) Kolostomi, ileostomi | 33,64 ₺ |
| A10138 | Kolostomi / ileostomi torbası (adaptör için, filtre dahil) İki parça sistem — kolostomi, ileostomi | 27,72 ₺ |
| A10139 | Ostomi adaptörü Ürostomi, kolostomi, ileostomi | 36,96 ₺ |
| A10140 | Ürostomi torbası (tek parça) Ürostomi | 41,39 ₺ |
| A10141 | Ürostomi torbası (adaptör için) İki parça sistem — ürostomi | 36,96 ₺ |
| A10047 | Stoma cap İrrigasyon yapan veya düşük çıktılı kolostomi | 36,96 ₺ |
Not: KDV hariç fiyatlar SGK'nın resmi geri ödeme tutarıdır; tüketici olarak gördüğünüz fiyat KDV dahil hesaplanır. Listede yer almayan ürünler (macun yüzük, sökücü mendil, koku gidericiler vb.) ayrı reçete veya ek rapor gerektirebilir. Güncel rakamlar için aylık güncellenen SUT eklerine ve medikal merkezinize başvurun.
Standart aylık tüketim ve SGK ödemesi
Ostomili bir bireyin ortalama aylık tüketimi şu şekildedir (iki parça sistem üzerinden):
Günde 1
60 torba
A10138 — adaptör için, filtreli
3 günde 1
20 adaptör
A10139 — ostomi adaptörü
Ayda 1
2 pasta
A10136 — ostomi pastası
SGK aylık ödeme tutarı
2.627,69 ₺
Bu tutar yukarıdaki standart paketin KDV %10 dahil SUT toplamıdır:
60 × 27,72 ₺ + 20 × 36,96 ₺ + 2 × 112,64 ₺ = 2.627,68 ₺
Medikal firma ürünün liste fiyatından bu tutarı düşer; aradaki fark hastadan tahsil edilir. Marka ve ürün serisine göre fiyat farkı 0 ₺ ile birkaç bin ₺ arasında değişebilir.
Tüketim hastadan hastaya değişir: ileostomili kişiler daha sık torba değiştirebilir, kolostomili ve düzenli irrigasyon yapan kişiler daha az tüketebilir. Yukarıdaki rakamlar ortalama bir referanstır; doktorunuz reçetede sizin gerçek ihtiyacınızı belirler.
Yasal uyarı
Reçeteye yazılan sayı = teslim edilen ürün sayısı olmalı
Bazı kötü niyetli marka ve medikal satıcılar, reçeteye gerçekten teslim ettiklerinden daha fazla ürün sayısı işliyor. Bu sayede SGK'dan haksız ödeme alıyor, hastaya da "biz daha az fiyat farkı alıyoruz" diye pazarlıyorlar.
Bu fiil yasal olarak suçtur.
SGK'yı yanıltarak haksız ödeme almak dolandırıcılık ve resmi evrakta sahtecilik kapsamına girer. Hasta bilmeden bile olsa bu sürecin parçası olabilir.
Kendinizi nasıl korursunuz?
- → Her teslimde sayım yapın: reçetedeki adet = elinize geçen adet.
- → Bir kopyasını mutlaka kendinizde tutun (reçete ve fatura).
- → Fark varsa imzalamayın, durumu yazılı belirtin.
- → "Daha az fiyat farkı" teklifleri şüpheli olabilir — gerçek satışta SGK ödemesi sabittir.
- → Şüphelendiğinizde SGK Hizmet Sunumu birimine veya SABİM 184'e bildirin.
Hangi medikal merkezden temin edilir?
- SGK sözleşmeli medikal cihaz satıcıları (eczane, medikal market)
- Bazı hastanelerin teknik destek üniteleri
Medikal cihaz satıcılarınızla ücretsiz numune deneyebilirsiniz; cildinize uygun ürüne karar verdikten sonra reçeteli olarak çekin.
Reçete pratiği için ipuçları
- Her teslim alımda sayım yapın: reçetedeki adet ile elinize geçen ürün adedi eşit olmalı.
- Aynı eczane/medikalden almak MEDULA provizyon takibini kolaylaştırır.
- Doktorunuza belirtin: marka ismi değil, ölçü/kodu reçeteye yazılmalı (kişiye özel ürün).
- Aksesuar talepleri için ek rapor isteyebilirsiniz: bariyer macun, pudra, sökücü.
- Rapor süresi yaklaşıyorsa, kesinti olmaması için sürenin dolmasından önce sağlık kuruluna başvurun.
Çocuklarda farklılıklar
- Çocuk için tasarlanan ürünler (küçük adaptör, esnek torba) ayrı kodlarla karşılanır
- Pediatrik raporlar daha kısa süreli ve hızlı güncellenebilir
Hak arama: ne yapabilirsiniz?
- Reçeteniz reddedildiğinde önce SGK Hizmet Sunumu birimi ile iletişime geçin
- Sağlık Bakanlığı şikayet hattı: 184 (SABİM)
- Hasta dernekleri (UOAA, ICCBO ve yerel ostomi dernekleri) toplu hak savunuculuğu yapar
- Hukuki destek için baroların sağlık komisyonları
Resmi kaynaklar
- SGK Resmi Sitesi
- T.C. Sağlık Bakanlığı
- Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) ve ekleri (Resmi Gazete)